Parmenides

Spread the love

Parmenides, M.Ö 515 ile 450 yılları arasında İtalya’nın batı kıyılarında yer alan Alento Irmağı’nın denize döküldüğü yerde kurulmuş Elea adlı bir Yunan kolonisinde yaşamıştır.
Parmenides, zengin ve oldukça yüksek sosyal bir statüye sahip bir aileden geldiği için yaşamını entellektüel faaliyetlere ayırma fırsatına sahip olmuştur. Babası zengin koloni yöneticilerinden biri olan Pyres’tir.

Antik Yunan Felsefesi filozoflarının biyografilerini yazan Diogenes Laertios’a göre, her ne kadar yolundan gitmesede Ksenophanes’in öğrencisidir. Ksenophanes, onun felsefi düşüncesini temellendirmede öncülük etmiştir. Yine aynı tarihçiye göre, yerin küre şeklinde olduğunu ve evrenin merkezinde yer aldığını ilk ileri süren Parmenides olmuştur.
Felsefesini şiirsel bir dille açıklayarak hem düşüncelere hem de duygulara hitap etmiş bir filozoftur. Felsefenin yanında doğa bilimlerine de yönelmiş akşam yıldızı ile sabah yıldızının aynı olduğunu bulan ilk kişidir.

Parmenides’in Doğum Tarihi
Parmenides’in ne zaman doğduğu oldukça tartışmalı bir konudur. Platon’a göre Parmenides M.Ö 515 yılında doğmuştur. Diğer taraftan Diogenes Laertius’a göre M.Ö 540 yılında doğmuştur. Her ne kadar bu tartışma önemsiz gibi gözükse de bu tarihlerden birini seçmek, Parmenides’in diğer filozoflarla etkileşimini anlamada ciddi sonuçlar doğuracaktır. örneğin Platon’un ileri sürdüğü doğum tarihini kabul edersek Parmenides’in Herakleitos’un felsefi düşüncesini etkilediği iddiasını yalanlamış oluruz. İşin ilginç tarafı bu iddia yine Platon’un kendisi tarafından ileri sürülmüştür.
Parmenides’e Göre Varlık
Parmenides varlıktaki değişimi ele alırken Herakleitos’la taban tabana zıt bir görüş ileri sürer. Herakleitos, karşıtların birliği öğretisiyle evrendeki tüm zıt varlıkların bir mücadelesi sonucu varlığın meydana geldiğini ileri sürer. Bu mücadele evrende sürekli bir değişimi zorunlu kılar. Herakleitos için değişim, bir varlığın nicelik ve nitelik açısından değişerek karşıt bir varlığa dönüşmesi sürecidir. Parmenides için bu düşünce kabul edilemez. Çünkü ona göre var olan değişmez. Var olan var olanla bitişiktir.
Ona göre değişim denilen olgu mantıksal olarak imkansızdır. Onun varlık hakkındaki temel argumanını şöyle formüle edebiliriz:
1- Varlık olan şey vardır.
Varlık olmayan şey yoktur.

2- Varlık olan şey düşünülebilir.

Yer işareti koy Kalıcı Bağlantı.

Bir cevap yazın